Kamervragen over onrechtmatige gegevensverwerking AIVD en MIVD

In dit artikel:

In de Tweede Kamer zijn vragen gesteld aan minister Heerman van Binnenlandse Zaken en minister Yesilgöz van Defensie over fouten van de AIVD en MIVD bij het verwerken van grote databestanden met persoonsgegevens. Aanleiding is een rapport van toezichthouder CTIVD, dat gisteren concludeerde dat de inlichtingendiensten privacyregels onvoldoende naleven en hun interne processen niet goed op orde hebben.

De diensten gebruiken zogeheten bulkdatasets: enorme verzamelingen gegevens met soms miljoenen regels, afkomstig van overheidsbronnen, commerciële aanbieders of zelfs gestolen data. Daarin kunnen onder meer namen, telefoonnummers, locatie-informatie en communicatiegegevens zitten. Volgens de CTIVD hadden groepen medewerkers onrechtmatig toegang tot die data en werden sommige persoonsgegevens te lang bewaard, wat volgens de toezichthouder ernstige risico’s oplevert.

JA21 wil nu weten hoe dit heeft kunnen gebeuren, ondanks intern en extern toezicht. Kamerlid Van den Berg vraagt de bewindslieden ook of de problemen komen door gebrek aan capaciteit, kennis of sturing. Daarnaast wil hij duidelijkheid over de vraag of nieuwe systemen standaard worden getoetst op automatische naleving van bewaartermijnen, toegangsrechten en logging, en of de huidige ICT wel voldoet aan principes als “security by design” en “privacy by design”.

Verder vraagt JA21 of vergelijkbare fouten ook bij andere overheidsorganisaties met gevoelige data kunnen voorkomen en of daar eventueel onderzoek naar moet komen. De ministers hebben drie weken om te reageren en moeten aangeven welke lessen zij uit het CTIVD-rapport trekken.